VỢ CHỒNG GIÀ

* Truyện Nguyên Nhung

 

Họ tự nhận ḿnh là " hai con khỉ già ", bởi v́ nụ cười của họ bây giờ cũng xệch xạc, méo mó lắm, nhất là mỗi lần căi nhau, nh́n lại càng chẳng giống ai, cứ vênh vênh váo váo mà lại lườm lườm nguưt nguưt trông đáng ghét tệ. Nhưng mà đó là chuyện của họ, chẳng là của ai trên cơi đời này, nếu ai có trùng hợp mà nhận vơ là của ḿnh th́ cũng mặc thiên hạ.

Đúng ra họ đă hay chí chóe từ hồi c̣n trẻ, y như hai con khỉ non. Lúc mới yêu nhau họ cũng hay giận hờn, nhưng những thứ giận hờn thuở đó nó chỉ bùng lên như lửa rơm, làm cho họ càng nhớ tới nhau nhiều hơn khi xa cách.

Trước khi quyết định đi tới hôn nhân, họ đă về vấn kế và xin phép cha mẹ đôi bên so tuổi như bao nhiêu cặp vợ chồng khác. Lăo thầy bói đeo đôi kính đen, gật gù bấm bấm đốt tay, sau một lúc lẩm nhẩm tính toán, nghe loáng thoáng câu ǵ " th́n tuất sửu mùi tứ hành xung, tư ngọ mẹo dậu ở với nhau không nát một chiếc chiếu". Nhưng may quá hai người không nằm trong nhóm tuổi ấy, cuối cùng th́ thầy cũng nói một câu ba phải: " Nữ mạng hỏa, nam mạng thổ, thổ sanh hỏa, tương sanh, tuy không giàu có nhưng cũng trăm năm đầu bạc."

Thôi thế cũng được, bà già đứng dậy xuưt xoa cám ơn thầy, dẫu có khắc khẩu chút đỉnh mà cứ đầu bạc răng long căi nhau hoài hoài th́ cũng xem là hạp tuổi, không lo một đứa rửa chân về chầu Giời sớm. Mạng Tích lịch Hỏa chỉ là lửa sấm sét, nó gầm thét lên nhưng chớp nhoáng là nguội ngay, c̣n thổ ngự sơn th́ tuy không điền sản, dinh cơ, nhưng thanh cao chót vót ngọn núi, sấm chớp không hề hấn ǵ. Sợ nhất là cái mạng mộc gặp hỏa, hay hỏa gặp thủy th́ coi chừng đứa chết đứa bị thương. Thuở ấy thời chiến tranh, có bao nhiêu đôi vợ chồng tuổi rất hợp, thế mà vẫn nửa chừng đứt đoạn . Nhưng lúc ấy, hai người đang yêu nhau lắm, dẫu có phải nhảy vào lửa để chết cho t́nh yêu họ vẫn chết, cho nên việc đưa nhau đi xem tuổi chỉ là để các " cụ " ở nhà yên tâm mà thôi.

Thời gian cứ thế vùn vụt trôi đi, mới ngày nào mà nay đă hơn ba mươi năm đầu gối tay ấp. Hôm lũ con đề nghị mừng ngày " hấp hôn " cho cha mẹ, ông đă nửa đừa nửa thật nói với lũ nhỏ:

" Thôi, đừng phú quư sinh lễ nghĩa, tao với mẹ mày ngày nào cũng như ngày tân hôn, cần ǵ tổ chức cho rậm đám. Đứa nào thương cha mẹ, cứ cho tư tiền đi du lịch trăng mật tuổi già, chứ ăn th́ đă không dám ăn, mà mặc đẹp cũng chả ai nh́n."

Đúng thế, với tuổi này ông nghĩ như vậy là thực tế, tiết kiệm được tiền cho con cái, lại không ngại thiên hạ x́ xèo. Vợ chồng ông sống theo lối Việt Nam, hôm ngày Valentine, ông đi làm về, nghe thiên hạ ra rả chuyện tặng nhau đóa hoa T́nh Yêu, lại thấy chú Mỹ đen đứng bán hoa ở ngă tư đường, ông bèn hào sảng mua tặng bà một đóa hồng nhung đỏ. Hí hửng lái xe về, ông đậu xe ở "garage" rồi đem đóa hoa vào bếp. Thấy bà đầu bù tóc rối đang nấu cơm, ông vui vẻ đưa đóa hoa cho vợ. Chưa kịp nói câu ǵ hay ho để lấy điểm với bà, th́ bà đă nhăn nhó lên như khỉ:

" Làm tṛ khỉ ǵ thế, hoa với chả hoét. Sao không mua cho tôi bó rau muống xào thịt ḅ ăn cơm có phải ngon không?"

Ông cụt hứng, ngẫm nghĩ " rơ chán phèo cho cái con khỉ già", làm như cuộc đời chả hề biết tới chữ " romantic" bao giờ cả. Nhưng nh́n mặt mũi vợ đỏ gay khi đứng bên bếp lửa, đang làm bữa cơm chiều cho cả nhà, ông lại nghĩ thương vợ: " Ừ phải đấy, cứ rửa cho bà ấy đống bát đĩa bẩn mà lại bằng trăm đóa hoa hồng phỉ gió kia". Thế là ông xắn tay áo lên để rửa bát, b́nh thường đă mấy khi ông đụng đến những công việc bếp núc của vợ. Ông lúng túng rồi tuột tay làm vỡ cái ly , thế là bà tru tréo lên:

" Thôi ông ơi, hễ ông sờ vào đâu là đổ vỡ đến đó. Cứ để tôi, chẳng cần ông phải làm." Ông lắc đầu bỏ ra ngoài vườn, thôi đi tưới cây vậy. Nhác nh́n thấy mấy cây mướp đắng bà trồng hôm nay đă leo lên hết chiếc cột gỗ bên vệ rào, ông nghĩ ngay đến chuyện làm cho bà cái giàn . Nghĩ là làm, ông hí hoáy lấy thang, rồi dùng những thanh gỗ mỏng để bắc giàn, nhưng chưa ǵ ông đă thấy bà đứng lù lù sau lưng. Tưởng bà khen, ai ngờ bà lại la hoảng lên:

" Này cẩn thận, khéo ngă th́ khốn đó ông. Tối rồi, mắt mũi thấy ǵ đâu mà làm, vào ăn cơm kẻo nguội."

Ông nhất định phải làm cho xong, chút nữa ông lại trượt chân khi với tay cột sợi giây cho cái giàn mướp. Bà lại la hoảng lên :

" Tôi lạy ông, ông chẳng làm ǵ cho nên thân cả. Lỡ ngă găy chân, nằm một chỗ là chết cái thân già này."

Ông tự ái:

" Bà cứ hay ồn ào, không ngă mà nghe bà la hoảng cũng đủ giựt ḿnh ngă gẫy cổ. Đàn bà có thứ đâu ăn nói cứ toang toác lên."

đâu có toang toác. Bà lo cho ông đấy chứ, nhưng hai chữ " toang toác" lại làm bà ấm ách, mặt sưng lên, trông hệt một con khỉø. Tuy thế, ông cũng vác cái thang cất vào nhà kho, rồi vào nhà ăn cơm. Trên chiếc kệ gỗ, đă thấy đóa hồng đỏ ông mua tặng bà được cắm vào chiếc b́nh thủy tinh. Ông tủm tỉm cười, đàn bà họ nói vậy mà không phải vậy, đóa hoa hồng bây giờ h́nh như đă tươi lên v́ có nước. . .

Cũng không phải lúc nào họ cũng căi nhau, và cũng không phải lúc nào ông với bà lại không có những giây phút êm đềm bên nhau khi lũ con đi vắng cả. Những câu chuyện họ trao đổi, nghe không ngọt ngào như hồi đôi mươi, nhưng đầy những lo lắng và băn khoăn cho nhau về sức khỏe cũng như những chuyện trong nhà, ngoài phố. Ông hay nhắc bà cần phải uống thêm thuốc bổ mỗi ngày, c̣n bà th́ lo lắng về cái chân của ông dạo này đi đứng có phần thiếu ngay ngắn. Nhưng phiền nhất là mỗi lúc lái xe mà có bà bên cạnh lái phụ, nhắc nhở từng chi tiết khi cái kim đồng hồ nhích lên nhích xuống, bởi v́ bà không lái xe mà lái tài xế. Cái này thực khổ cho ông, khi mắt phải chăm chú nh́n kính trước kính sau, miệng bà th́ ong óng nhắc nhở chạy nhanh chạy chậm, khiến đầu ông cứ hoảng lên suưt tông vào xe người khác.Mỗi lần thấy đèn đỏ, ông lơ đăng c̣n để hồn đi đâu, bà lại la " ối! ối!" như cháy nhà. Ông quát vợ:

" Có câm cái mồm đi không? Đi với bà có ngày chết mất ngáp. "Pô Lít" tôi không sợ mà sợ cái miệng bà."

Bà im một tư rồi lại ấm ức:

" Đă lái dở mà cứ chạy " len " giữa, lỡ muốn " ếch xít " th́ sao?"

Ông hầm hừ:

" Đường nó nằm trong đầu tôi, lái " len" trong, lỡ trượt bánh xe là đi vào thành xi măng, cũng giập đầu mà chết."

Họ cứ căi nhau loạn xạ như thế, nhất là khi ông mắt mũi kèm nhèm, không nh́n rơ bảng tên đường, định quẹo phải mà một thằng Mỹ đen đă lù lù chặn ngay bên cạnh. Thế là " sảy một ly đi một dặm". Họ đă có nhiều kinh nghiệm những lần đi lộn đường như vậy, rồi loanh quanh măi t́m không ra lối về, đi lạc vào những khu lạ hoắc, chỉ mới hoàng hôn mà nghe như đă tối om om v́ nỗi sợ dâng ngập ḷng.

Bà c̣n sợ nhất là tính nóng nảy của ông, khi bị một cái xe đằng sau cứ bóp c̣i " tin tin" thúc hối, bởi ông bận nghĩ đâu đâu nên khi đèn xanh nhấp nháy vẫn chưa chịu chạy. Rồi khi nó vượt qua mặt ông, bèn giơ ngón tay giữa ra để chọc tức. Mỗi ngón tay là một biểu tượng cho ngôn ngữ, có xấu có tốt, nhưng ở trường hợp này th́ bà phải can ông đừng bắt chước kiểu trả lời thiếu văn hóa như thế, nhất là lỡ gặp thằng có súng, thôi th́ " một câu nhịn, chín câu lành" vậy. Hồi ông mới qua Mỹ, chả hiểu " mô tê " ǵ về thứ ngôn ngữ ngón tay như vậy, lóng ngóng t́m đường đi th́ đă thấy một cái đầu ở xe bên kia tḥ ra, giơ một ngón tay lên, ông lại c̣n mỉm cười nói " thank you" người bạn Mỹ tốt bụng, về nhà cứ thắc thỏm sao nó biết ḿnh đang t́m đường để chỉ.

Mỗi lần có dịp đi đâu với ông, phải lái trên " free-way", xe cộ lạng lách như điên khiến ông xoay trở đến nhức đầu, mồm luôn luôn rủa " đồ khốn nạn" bà lại bật cười. Hôm ấy trong ḷng ông đời đầy những thằng khốn nạn, chúng nó đi đâu mà như ăn cướp, xă hội này khó ḷng mà có ḥa b́nh khi con người cứ sùng xục lên như vậy. Nghĩ cho cùng th́ chả bao giờ hết chiến tranh, từ triệu năm trước tới ngàn năm sau, con người cứ sống rồi chết, chiến tranh rồi lại ḥa b́nh, kẻ đi vào ḷng đất người lại tiếp tục sinh ra. Gọi là nhân loại c̣n khổ, v́ ḷng người cứ xùng xục lên như nồi nước sôi .

* * *

Hôm nay ông bà lại căi nhau. Mặt bà sưng lên c̣n ông th́ lừ lừ không nói năng. Họ đang cằn nhằn nhau , hay là chỉ có bà hay cằn nhằn mà thôi. Bà nói dai như đỉa, mà lạ thật, bà chỉ hay dai dẳng với ông chứ với người ngoài bà ngọt sớt. Chiến tranh chỉ xảy ra giữa đôi vợ chồng già, chứ khi ra ngoài bà hay đem hai chữ " b́nh an" để tặng riêng cho thiên hạ.

Thế có tức không chứ. Chuyện th́ đâu có ǵ ghê gớm, vợ chồng thằng con trai dẫn đứa cháu nội đi đâu từ sáng sớm không biết, chúng nó quên cả ngày kỵ của ông cố, đến giờ này vẫn chưa dẫn cháu về ăn giỗ. Ông bảo bà:

" Muốn ǵ th́ phải nói. Thời buổi này bận bù đầu bù cổ, có chút th́ giờ chúng nó phải " enjoy" với nhau, với lại chúng nó làm sao nhớ được ngày ǵ ngoài ngày thứ bảy với chủ nhật."

Bà chua chát:

" Nhưng ít ra thấy tôi sửa soạn bàn thờ, nói xa nói gần th́ cũng phải biết để cháu ở nhà đốt nhang cho ông bà chứ. Có thứ đâu lại cắp đít đi hết như vậy."

Ông chép miệng:

" Oâi giào! Không có chúng nó th́ tôi với bà cứ bày ra cúng rồi cùng xơi với nhau, càng ít người càng được ăn nhiều."

Nh́n căn nhà vắng vẻ, nấu nướng bày biện xong đă mệt ngất ngư mà con cháu chưa đứa nào về, bà đâm tủi thân:

" Mai mốt, tôi với ông chết đi chắc chẳng có ai đốt cho nén nhang, cứ thời buổi này th́ chẳng giỗ chạp làm ǵ cho mất công."

Ông gật gù:

" Ừ, mà cũng chẳng cần phải chôn nữa cho chật đất. Tôi có chết cứ thiêu xong rồi đem tro đổ xuống biển, chả phải gửi chùa chiền , nhà thờ cho mất công chúng nó một năm đôi lần thăm viếng. Nằm dưới ấy lại mát. C̣n không th́ đem lên núi, trải ra làm phân bón cho cây cỏ, không ích lợi hơn à?"

Nghe ông b́nh thản nói vui mà vẫn cứ ngậm ngùi. Mâm cơm cúng đă dọn lên, mùi trầm nhang nghi ngút. Bà đốt ba nén nhang cắm vào bát nhang trên bán thờ , miệng lâm râm khấn vái:

" Lạy các cụ. Hôm nay ngày giỗ ông, mời các cụ về xơi bữa cơm với con cháu. Các cháu bất hiếu cụ bỏ lỗi cho, thời buổi này chẳng giống hồi xưa. Các cụ " sống khôn chết thiêng" về phù hộ cho cả nhà an vui, khỏe mạnh, gia đạo trong ấm ngoài êm. . ."

Nghe bà khấn, ông vốn vui tính hay đùa, buột miệng:

" Các cụ có phù hộ th́ cứ phù hộ, c̣n việc hiện về xin miễn cho kẻo con cháu nó sợ. Đang buồn trong bụng, bà lại đâm tức ḿnh, quay sang vặc lên với ông:

" Aên nói rơ là lăng nhăng, ông đừng đùa với người khuất bóng mà mang tội. Các cụ nghe được cả, đâu phải chỗ để ông đùa, bố thế hèn ǵ con cũng vậy. Tôi nói cho ông biết, lát nữa dẫn nhau về đây tôi cho một trận. . . "

Ông nhăn mặt:

" Thôi xin can bà, bà chửi chúng nó các cụ cũng nghe, lần sau hoảng không dám về ăn giỗ nữa . Ai lại mời các cụ về ăn giỗ, cầu vui cầu khỏe, mà gia chủ mặt mũi nhăn nhó như con khỉ già, tôi mà là các cụ tôi cũng " đấm" vào. Bà cứ để tôi dạy chúng nó, " ngọt mật mới chết ruồi" chứ nhấm nhẳng chỉ làm nó ghét ḿnh hơn."

Bà ngang nghạnh trả miếng, bởi v́ có mấy khi bà chịu thua ông:

" Không phải ngọt với ai cả, nó là con chứ không phải bố ḿnh, nói nặng c̣n chẳng nghe ra, chứ nhẹ đă ăn thua ǵ."

Thế là bữa cơm nấu nướng công phu đầy những món ngon bỗng lạnh ngắt v́ chẳng ai muốn ăn. Ông bực ḿnh nghĩ tới thằng con trai vô tâm không biết đến ngày giỗ ông bà mà bảo vợ ở nhà giúp mẹ chồng. Chúng nó đi đâu mà quên cả đường về, bọn trẻ bây giờ đều vô tâm thế cả, nếu cha mẹ mà không có ḷng tha thứ và thông cảm, th́ chắc chắn sẽ buồn giận suốt đời. Hóa cho nên hồi vợ chồng chúng nó mới lấy nhau, ông đă nghĩ đến chuyện ở riêng, để ai có tự do của người đó. Nhưng riêng th́ riêng, nề nếp gia đ́nh vẫn phải giữ. Ông mặc quần áo rồi bảo vợ:

" Tôi đi đằng này một chút."

đang ngồi buồn rầu nh́n mâm cơm:

" Đi đâu? Cơm canh dọn sẵn rồi cũng bỏ đi, đúng là " bố nào con nấy".

Ông bực ḿnh, quát:

" Bà biết tôi đi đâu mà đă toang toác. Tôi đi t́m chúng nó về để bà chửi, chứ ăn uống thế này ngon lành ǵ mà ăn."

Tự nhiên giọng bà dịu xuống, ứa nước mắt:

" Thôi ông ạ. Hai đứa kia đi học xa, chỉ c̣n chúng nó ở với ḿnh, khó lắm chỉ sinh tội ra."

Thấy bà nói, ông bật cười, cái tính bà th́ ông không lạ, chỉ chớp lên như lửa trời rồi lại tắt đi ngay, lăo thầy bói chả nói thế là ǵ. Ông nh́n vợ pha tṛ:

" Trông mặt bà cứ y như " con khỉ già " trong sở thú."

Bà cũng nguưt yêu ông:

" Ngó ông cười th́ khỉ cũng đẹp hơn. Răng cỏ chưa ǵ đă " sứt càng gẫy gọng", cứ tưởng đẹp lắm đấy . . . "

Hai vợ chồng già giống như " hai con khỉ" ngồi bắt chấy cho nhau . Họ căi nhau luôn luôn để rồi vẫn thương nhau như thế đấy, ai có cười th́ hở mười cái răng. Vậy mà hễ ông đi làm về, thấy vắng bóng bà là đă vội đi t́m ngay, rồi khi thấy bà nằm lù lù một đống trùm chăn kín mít, sờ vào chân vợ thấy lạnh ngắt, ông vội đi lấy dầu để bóp chân cho vợ. C̣n bà, hễ ông đi làm về muộn, bụng bà chưa ǵ đă rối tinh cả lên, đi ra đi vào ngóng măi cái kim đồng hồ. Chỉ khi nào nghe tiếng xe của ông đậu ngoài "garage", bà mới thở phào nhẹ nhơm, nhưng bụng lại bực " cái con khỉ già" về muộn mà không nói qua cho bà biết, mặt bà lại sưng lên hệt một con khỉ. Chẳng biết ai là khỉ, nhưng đấy chỉ là lối suy nghĩ thật âu yếm mà họ dành cho nhau mà thôi.

Bỗng nghe tiếng xe ngừng ở ngoài sân, ông đứng bật dậy, vợ chồng thằng con đă dẫn cháu về. Ông mở cửa đón cháu, thằng bé lên năm mặt mũi xinh xắn, chạy ào vào ôm lấy ông nội, nói bi bô:

" Thưa ông nội cháu mới về."

Thằng cháu nói c̣n đđớt, mặt nó hồng lên như hai quả đào. Ông ôm cháu vào ḷng, âu yếm hỏi:

" Cháu ông đi đâu mà lâu thế? Hôm nay giỗ cụ, không về sớm mà ăn giỗ."

Bây giờ anh con trai mới lên tiếng:

" Chúng con cho cháu đi sở thú. Nhớ ngày giỗ cụ muốn về sớm, nhưng thằng cháu ông nó không chịu về, cứ đ̣i xem măi ."

Ông vuốt tóc cháu, hôn lên đôi má phính:

" Thế cháu thấy con ǵ trong sở thú kể ông nghe với."

Thằng bé bây giờ mới sung sướng kể:

" Cháu xem con khỉ con bú mẹ, xem hai con khỉ già căi nhau."

Ông bảo cháu:

" Tưởng ǵ! Ở nhà ḿnh cũng có hai con khỉ già căi nhau suốt ngày."

đang đứng trong nhà nh́n ra, nghe ông nói, lườm ông một cái dài hơn cây số.

* * *

Ông bị thất nghiệp mấy tháng nay, ở nhà chơi không cứ buồn rũ cả chân tay. Ông có định thất nghiệp đâu, nhưng việc ấy tự nhiên nó tới th́ cứ tới. Y như cái ngày khốn nạn năm bảy mươi lăm, ông cũng chưa bao giờ nghĩ tới chuyện bị giải ngũ ngang xương, thế mà bước qua tháng Năm năm ấy th́ đương nhiên cũng bị giải ngũ.

Thằng bạn ông tinh thần chiến đấu kém, chỉ mong ḥa b́nh để ở nhà " đuổi gà" cho vợ. Năm ấy thấy t́nh h́nh căng thẳng, nó đi t́m lăo thầy bói đđoán hộ đường công danh sự nghiệp. Lăo thầy bói ấy tài lắm, không mù nhưng vẫn đeo đôi kính đen. Lăo bảo bạn ông x̣e bàn tay, rồi lấy một tờ giấy ghi mấy con số, xem đi xem lại, thầy phán một câu xanh rờn:

" Chỉ nội năm nay, cậu đương nhiên giải ngũ."

Ông bạn vàng hí hởn về rỉ tai mọi người, thế là lũ lượt một bọn rủ nhau đi cúng tiền cho thầy bói ăn, anh nào anh nấy ra về cũng vui như Tết. Ḥa b́nh là cái chắc, quân đội chỉ cần cho nhu cầu chiến tranh, một mai ḥa b́nh, giă từ vũ khí về quê lập vườn, ngồi vui hưởng cảnh thái b́nh thịnh trị.

Lăo thầy bói nói thánh thật, hay là cả bọn bạn bè ông đều ngây thơ tin rằng đă tới lúc " bất chiến tự nhiên thành". Đúng là một lũ ngây thơ, thầy bói là một tay phản chiến hạng nặng làm nản ḷng chiến sĩ, sau này khi đi tù, ông đă nghiệm ra điều ấy đúng mười năm ăn bo bo và khoai lang, khoai ḿ ṃn cả răng.

Đấy là chuyện ngày xưa, c̣n chuyện thất nghiệp của ông bây giờ là do tụi khủng bố gây ra. Đổ một lúc hai cái nhà to nổi tiếng thế giới, sau đó th́ kéo theo hằng loạt những công ty và hăng xưởng đua nhau giảm bớt công nhân, ông ở tuổi tṛm trèm sáu mươi nên được mời về nghỉ ngay đợt đầu tiên, với cái an ủi là tuổi già rồi cũng cần nghỉ ngơi sớm. Sáu mươi ở bên này đâu đă già, dù tóc có thưa thớt và răng cái c̣n cái mất, nhưng so với các lăo tướng bên nhà ông vẫn c̣n phong độ. Thằng con lớn an ủi bố:

" Từ ngày qua đây đến giờ, bố cày suốt. Thôi được dịp nghỉ ngơi, ở nhà trông hộ con mấy đứa cháu."

Nó nói cũng phải, mười năm nay ông đi cày đóng thuế hộc x́ dầu cho mấy người ăn trợ cấp hưởng. Như thế là bất hợp lư. Nhưng có ở nhà chơi với cháu mấy hôm liên tiếp ông mới thấy c̣n mệt bằng năm lần đi làm, v́ chúng nó một lũ lâu nhâu bằng nhau, chưa đứa nào khôn hẳn, hét rát cả họng vẫn không ăn thua. Ông phục bà lắm, thế mới biết cái chịu đựng của đàn bà Việt Nam. Ông bảo bà:

" Thôi, mai tôi phải đi t́m việc , chứ mang tiếng ở nhà mà chả nghỉ ngơi được bao nhiêu. Chán lắm!"

Bà băn khoăn hỏi ông đầy vẻ giễu cợt:

" Ai mướn ông bây giờ? Xem ở Bưu Điện có cần người dán tem thư th́ ra đấy mà xin việc."

Ông nhếch mép cười nhạt:

" Cả bà cũng khinh thường thằng già này. Để rồi bà xem, việc nhiều tiền th́ hiếm chứ mấy cái lặt vặt thiếu ǵ."

Bà khuyên ông:

" Ngồi chơi mát ăn bát vàng không muốn, lại cứ thích cực thân. Hay là làm hăng lau nước đá vậy?"

Biết bà hay trêu ghẹo ông chồng già, v́ từ xưa tới nay hai vợ chồng vốn khắc khẩu. Tự họ trêu ghẹo nhau để sinh tội, chứ có ai bắt họ căi nhau đâu. Mà thế thật, số ông h́nh như phải đi ra khỏi nhà mới khá. Thời chinh chiến, nếu ông cứ ở nhà " ăn quẩn cối xay" th́ làm ǵ quân đội có những người hùng. Ông đánh giặc cừ thật, bị giải ngũ ngang xương là tại cái " vận nước" nó tới hồi mạt vận, chứ cứ thử hai thằng đánh ngang sức nhau, ông đâu có chịu thua.

Ngày xưa lúc c̣n trong quân ngũ, ông đi biền biệt để vợ ở nhà với lũ con. Cứ mỗi chuyến về phép là vợ ông lại mang bầu, rồi tự động đđái lo liệu một ḿnh, ông đâu có biết thế nào là cảnh" vượt cạn " của phụ nữ. Sau ngày đương nhiên giải ngũ ấy, ông cũng đương nhiên đi ở tù, bạn bè ông có một số thoát được ra nước ngoài năm bảy mươi lăm, chắc là đương nhiên có số xuất ngoại. Lần đi tù này ông xa nhà đúng mười niên, khi về thằng con út " mót " được kỳ phép cuối cùng trong đời lính đă lên mười tuổi, đứa con gái lớn đă biết ra chợ giúp mẹ buôn chui bán nhủi . " Thế chiến quốc, thế xuân thu, gặp thời thế, thế thời phải thế", ông cố nghĩ vậy đđừng bỏ nhà lên rừng ở với khỉ.

Không chỉ v́ sợ lũ cháu nghịch như giặc mà ông quyết đi t́m việc, ngay cả chuyện ở nhà với vợ một ngày trọn vẹn cũng làm ông nản chí anh hùng. Bà nói lắm lắm, miệng quang quác suốt ngày như một mụ gà mái lắm điều. Ông nghĩ vậy chứ không dám nói ra miệng, cũng chỉ v́ một lần " trà dư tửu hậu" của lũ đàn ông, điều ví von ấy đă khiến ông bị bà sỉ vả là một lăo gà trống vô tích sự. Khiếp quá cho cái miệng đàn bà, nhưng cũng chả sai tư nào, ông cũng thấy lăo gà trống quả vô tâm lắm, cứ " xong việc" là lăo ta nhảy lên nóc chuồng để te te gáy, mặc kệ lũ gà mái với mấy con gà con. " Nói có sách, mách có chứng", chưa bao giờ ông thấy gà trống dẫn gà con đi kiếm ăn bao giờ, nhưng lăo cũng rất hào hoa khi t́m được một con giun, con dế, sẽ không ngại ǵ gọi lũ mái tơ đến để " share" với nhau chút của ngon.

 

* * *

Thế là ông long lên đi t́m việc, dù mới chỉ ăn tiền thất nghiệp được ba tháng. Ba tháng ở nhà đi ra đi vào ông thở dài sườn sượt, nhớ lạ lùng tiếng chạy ŕ ŕ khi đứng máy, thèm ngửi mùi dầu nhớt và tiếng cười nói xôn xao của những người bạn đồng nhiệp. Cả một bọn lớn tuổi được cho nghỉ trước, sau đến mấy tay trẻ hơn. Lúc đầu ai cũng có vẻ lạc quan, công việc xuống chỉ độ ít lâu, chừng giải quyết xong th́ kinh tế lại phục hồi, lúc ấy tha hồ mà làm " over-time".

Nhưng măi cũng chả thấy khả quan hơn, kinh tế cứ tiếp tục xuống, y như chiếc quan tài được hạ xuống ḷng đất là nằm đấy chứ làm ǵ người chết có khả năng ngồi dậy được. Bây giờ ông không hy vọng ǵ kiếm được chỗ nào khá hơn chỗ cũ, dù những việc vớ vẩn có đấy nhưng không hợp khả năng. Hôm đầu tiên, ông phấn khởi mặc quần áo đi từ sáng sớm, măi đến trưa mới về ăn cơm. Thấy ông mặt mũi bơ phờ, bà hỏi:

" Sao, có chỗ nào nó nhận chưa?"

Ông chán nản lắc đầu:

" Có một chỗ, mới vào " apply" là nó gọi phỏng vấn ngay, nhưng nó bảo sẽ gọi tới báo sau."

Bà nhếch mép cười mai mỉa:

" Mỹ mà, chết đến đít nó vẫn lịch sự, chúng tôi sẽ thông báo tới ông có nghĩa là thôi ông về mà ngủ đi cho được việc."

Ông tiếp tục câu chuyện:

" C̣n một chỗ nữa lương bổng khá, không nặng nhọc nhưng trèo cao quá không kham nổi."

Bà lại cười trêu ông:

" Việc ǵ thế? Chắc lại lau cửa kính cho mấy cái cao ốc phải không?"

Ông tủm tỉm cười:

" Bà này nói như Thánh. Hồi ấy nhằm nḥi ǵ ba cái lẻ tẻ ấy, thế mà bây giờ già, cứ trèo cao là run, lại c̣n chóng mặt nữa . . . " .

Bà quay đi nói nhỏ nhỏ một ḿnh:
" Đă bảo hết thời rồi mà. . . "

Rồi bà nói to lên cho ông nghe:

" Ừ, biết lượng sức ḿnh thế là tốt, không như nhiều người leo hết thang rồi mà cứ muốn leo nữa, thế là lộn đầu xuống đất."

Ngày hôm sau ông lại dậy từ sáng sớm, uống xong ly cà phê nóng ông mặc quần áo tề chỉnh đi kiếm việc làm. Bà nh́n ông ra xe mà lắc đầu ngao ngán, đúng là ông lăo chân hay đi phải ở nhà sinh cuồng cẳng. Đến trưa th́ ông về ăn cơm, mặt buồn thiu buồn thỉu. Bà hỏi:
" Sao? Có ǵ lạ không?"

Ông cười, nhưng cái miệng như mếu xệch đi, trông khổ thân lắm. Mặt ông lại nhăn nhăn khiến bà hốt hoảng:

" Sao thế?"

" Cái chân."

" Cái chân làm sao?"

Ông cúi xuống bóp bóp cái chân đau:

" Cái chân nó đau. Hôm nay th́ họ cần một chân " clean-up", nhưng mà cái chân nó lại đau, chán thật."

Bà dọn cơm cho ông ăn, lấy thuốc cho ông uống, nói nho nhỏ một ḿnh:

" Đă bảo hết thời rồi mà."

Đang ăn cơm, ông lại há miệng ra nhăn nhó. Bà lại hỏi:

" Sao thế?

Ông ngừng nhai, uống một ngụm nước nóng:

" Cái răng."

" Cái răng làm sao?"
" Cái răng tự nhiên nó muốn tuột ra, bởi vậy hễ ăn ǵ cứng nó lại cộm lên, đau muốn chết."

Bà nh́n ông tội nghiệp:

" Vậy mà cứ long lên x̣ng xọc đđi t́m việc làm, ở nhà dẫn cháu đi công viên không thích hơn à?"

Ông gắt:

" Khốn nỗi, chân cẳng thế này không chạy theo chúng nó được."

Bà cười:

" Thế mà họ cứ bảo đàn bà chúng tôi vô tích sự. Chỉ chạy theo mấy đứa nhỏ quanh quanh trong nhà, cũng bằng mấy lần " ếch xơ sai" ngoài đường."

Biết bà lại sắp kể công và gây sự, v́ đó là cái " khắc khẩu" thường xảy ra khi vợ chồng ngồi nói chuyện với nhau, chỉ câu trước câu sau là thế nào cũng có chuyện. Aên xong, ông bỏ ra ngoài sân, xem mấy chậu kim quất quả đă hườm hườm chín. Sắp Tết đến nơi rồi, sang năm là ông chẵn sáu chục cái tuổi Tây, c̣n tuổi Ta phải cộng thêm một tuổi nữa. Sáu mươi với mấy ông " ăn trên ngồi trước" th́ chưa già, c̣n về được Việt Nam kiếm bồ nhí, nhưng ông mất mẹ nó mười niên trong tù, sức khỏe suy kiệt cho nên trông vẫn già hơn tuổi. Chân ông khập khiễng đi ra đường chờ xe " school-bus" , đón hai đứa cháu học Mẫu giáo có nửa ngày sắp về, thay cho bà đang dọn dẹp trong bếp. Một chốc, ba ông cháu đă kéo nhau về, hai đứa nhỏ vừa đi vừa chạy, vừa nắm tay ông mà kéo, mặc cho ông vừa đi vừa nhăn. Bà đă làm xong việc nhà bếp, chạy ra mắng cháu:

" Khéo ngă ông nội bây giờ."

Dắt cháu vào nhà, bà không quên ngoái ra nói với ông:

" Trên hội già họ đang cần một chân đánh tam cúc đấy, ông có muốn th́ lên đấy mà xin việc."

Nguyên Nhung, 2002.

( Trích trong " Truyển Truyện Nguyên Nhung")