NHỮNG

NGY MƯA

QU TI

 

L CẦN THƠ

(Houston, Texas USA)

 

Ti sống được hơn hai năm rưởi tại Houston, Texas, Hoa Kỳ. Ti cũng đ từng chứng kiến những cơn mưa, những ngy mưa trn đất nước nầy. Vẫn l những cơn dng lớn. Vẫn l những tia sấm chớp kinh hồn. Vẫn l những trận mưa ro xối xả, nước đổ m mịt lm thu hẹp tầm nhn khi li xe. Vẫn l những ngy mưa dai dẳng với bầu trời u m đến buồn tẻ. C điều, những dự bo thời tiết trn hệ thống truyền thng (truyền hnh v pht thanh) tương đối chnh xc hơn ở qu nh, nn ngy mưa với tỷ lệ bao nhiu phần trăm đ gip cho mọi người chuẩn bị được tinh thần khi phải di chuyển khỏi nh. Mưa l hiện tượng chung của thin nhin m ở nơi đu trn tri đất nầy cũng c, khc nhau l do sự cảm nhận của tm trạng mỗi người vo chnh thời điểm c mưa. Thi sĩ Nguyễn Bnh đ từng viết "Nắng mưa l bệnh của trời..". D hiểu như vậy, nhưng với ring mnh, ti cảm thấy mưa ở xứ sở Hoa Kỳ giống như tốc độ cng nghiệp của đất nước văn minh, chạy đua theo nhịp sống để ci ăn ci mặc v mọi tiện nghi sinh hoạt thường ngy lun đủ đầy, nn rất t ai c thời gian nhn rỗi ngồi nhn mưa rồi suy gẫm chuyện đời. Ti cũng khng cn c thời gian yn ả ngồi nhn mưa, hay dầm mưa để lm một chuyện g, v cng việc hằng ngy để tm sống khng c thời gian v mi trường thuận lợi cho ti chim ngưỡng nghĩa của từng cơn mưa ở đy. m đm ngủ trong phng của apartment kn mt, ti cũng khng cn c dịp nghe tiếng mưa trt nước như thc đổ ngoi trời hay nghe từng giọt mưa rơi t tch bn hin nh. Cho nn, ti chỉ cn sống trong k ức mnh bằng chuỗi di kỷ niệm đối với mưa - ni tới kỷ niệm l ni đến thời thơ ấu, v chỉ thời thơ ấu mới c nhiều ấn tượng đậm su m tuổi về chiều người ta ai cũng c lần lặng thầm nhớ lại. Nh thơ Phng Qun đ viết về tuổi thơ của mnh với tc phẩm c độ dầy đng kể, gồm ba tập sch mang tựa TU'I THƠ DỮ DỘI rất được nhiều bạn đọc trong nước yu thch.

Tuổi thơ của ti gắn liền với đồng qu ở miền chu thổ Cửu Long, ruộng la bạt ngn, kinh rạch chằng chịt như đan mn lưới, quanh năm nước ngọt chứa đậm ph sa mu mỡ, vườn cy xanh thẫm, từng ma oằn bng sai tri. Biết bao kỷ niệm buồn vui, nay ngồi nhớ lại với nỗi ngậm ngi, tiếc nuối. Bởi v kỷ niệm thời thơ ấu của ti c hnh ảnh qu hương, đất nước... m cũng c con người, ni chung l gắn liền với tự tnh dn tộc. Vừa qua, do cuộc chiến dai dẳng mấy mươi năm trn đất nước đ tạo ra thảm trạng đau lng : Bạn b cng lớp tuổi với ti, c chung kỷ niệm tuổi thơ, m v hon cảnh đ phải chia lm hai pha đối khng, cầm sng thật để bắn giết nhau, tưởng chừng trải qua một giấc mơ kinh hong; giống như ngy xưa chng ti chơi tr chia phe đnh trận giả bằng sng ống thụt (bắn bằng tri bố hay tri sắn). Sau ngy 30-4-1975, qu ti đ c nhiều bn thờ để thắp nhang tưởng nhớ những người đ chết cho cả hai bn quốc gia v cộng sản. Người chết yn phận, nhưng người sống đ ngầm c sự cch chia cảm nghĩ kh m hn gắn như xưa, bởi thức hệ v mặc cảm mất mt trong mỗi gia đnh. au lng hơn l cng một gia đnh lại diễn ra tấn thảm kịch bi thương: gia đnh hai người bạn học chung lớp với ti, mi sau nầy ti mới nghe kể lại. Người anh l ỗ Thnh Ty, đi pho binh, lm sĩ quan tiền st vin cho một đơn vị thuộc Sư on 21 Bộ Binh. Lần đ đng qun ở Kinh Cng (thuộc địa bn tỉnh Chương Thiện), khẩu đội pho của anh Ty hướng nng sng vo khu Nh My Chy (tức căn cứ Phương Bnh m cấp tỉnh ủy đang tr đng v hoạt động). Những tri đạn pho binh được Thiếu y ỗ Thnh Ty trực tiếp chỉ huy khẩu đội bắn vo đơn vị đối phương... lại chnh l đơn vị của đứa em ruột của mnh l ỗ Văn Bảy, tức ỗ Quang Trung, lc đ l Tiểu on Trưởng. Bảy Trung l Tiểu on Trưởng trẻ nhất của khu Ty nam Bộ v từng đối đầu cả tuần lễ với Tiểu on Trưởng BQ. Lưu Trọng Kiệt ở khu B ầm, Thc Lc. Hm đ, b mẹ lặn lội vo thăm con mnh trong vng su, được Bảy đưa ra một khoảng cho b qu giang xuồng về Cần Thơ qua ng Kinh Cng. Tới Kinh Cng gặp thằng con trai lớn đang hướng pho binh bắn vo em n, b mẹ chỉ lặng khc m khng thể ni được g. Sau ngy 30-4-75, Bảy Trung về thăm gia đnh, gặp anh mnh trước khi c lệnh gọi cc sĩ quan v vin chức lm việc cho chnh quyền Si Gn tập trung cải tạo. Hai anh em tranh luận nhau thế no m Ty đ tự st. Bảy sau nầy chuyển ngnh lm Ph Gim ốc một cng ty Kinh doanh Vật liệu Xy dựng của tỉnh Cần Thơ... Niềm đau nầy, chnh b mẹ của hai người bạn cng lớp với ti gnh chịu cho đến lc b nhắm mắt xui tay! Sau cuộc chiến, cn nhiều thảm kịch đau lng đ diễn ra trn qu hương ti, ni ring, nghĩ rằng khắp cả miền Nam chắc cũng kh trnh được nỗi đau buốt x đ !

Ti m thầm rời bỏ qu hương chỉ v khng thể tiếp tục ở lại để sống trong nỗi buồn kh giải tỏa tương tự như thế đối với xung quanh. By giờ, nơi xứ lạ qu người - chỗ nương thn cuối đời mnh - ti vẫn khng sao qun được hnh ảnh thn tnh của qu hương, nơi đ ti được sinh ra v lớn ln..., nơi c những sinh hoạt thường ngy nhưng kh nhạt phai trong k ức mnh.

 

NGY MƯA RỦ NHAU I LƯỢM TRI RỤNG

 

qu ti, trước mỗi trận mưa lớn, thường c gi hoặc dng. Gi dng lm cho nhiều cy tri treo lủng lẳng trn cnh phải bị đung đưa v một số rơi rụng như xoi v cc. Chng ti thường rủ nhau đi lượm cc tri rụng nầy. Thuở tuổi ln chn ln mười, những chuyện ginh giựt nhau để chụp được một tri rụng vo tay mnh l chuyện bnh thường, chớ khng phải l điều đng ph phn. Người lớn cũng khng khắt khe g với chng ti, chẳng may c chuyện x xt lẫn nhau khi tranh ginh lượm tri rụng. Thường th đang khi gi hoặc dng, chng ti năm ba đứa đứng chờ sẵn dưới gốc. Nghe tiếng bịch ở đu đ, l cả nhm o tới, d chnh mắt mnh c nhn thấy hay khng. Nếu cả nhm cng thấy th cảnh chen lấn nhau thật kỳ th, ngoạn mục. Dĩ nhin ai mạnh v lanh lẹ th người ấy nắm phần chắc l tri rụng thuộc về mnh. Chng ti cũng ci l với nhau để anh em c mặt cng phn xử đng sai khi người được đ thật sự cướp cng người khc! Thường th xoi, cc rụng lc cn sống, tri cn cứng. C khi tri vừa rụng xuống đất, chng ti bu nhau ginh lượm th lại c một tri khc rụng tiếp, trng ngay đầu hay lưng của một người no, thnh thử chng ti ng lăn ra như đn ong vỡ tổ, ai đứng ngoi nhn vo chắc khng thể nn cười được. ặc biệt, khi mưa to trt nước m xen vo đ c những đợt dng, tri rụng cng nhiều, chng ti mặc sức x nhau để lượm, mnh mẩy lấm lem bn đất, vậy m đứa no cũng vui đa thỏa thch. C lẽ do vậy m sau mỗi trận mưa, lc lũ kiến vng đ chui vo tổ trnh mưa, cc li bun đi mua xoi hay cc tro ln nhnh dng lồng bẻ tri đi bn. Họ cũng rắc tro bếp ln cnh quanh chỗ đứng để lũ kiến vng khi bị động tủa ra khỏi tổ khng thể cắn họ được. Họ hi xoi hay cc bằng chiếc lồng cn di. Chng ti bu pha dưới để chờ tri rụng. Thỉnh thoảng, người bẻ tri đứng trn cy chơi tr ghẹo ph chng ti, nn anh ta cố tnh lm rơi một tri, dưới nầy chng ti tranh nhau lượm, th tiếp theo, pha trn cy, anh ta trt chiếc lồng cho số tri cn lại mặc sức rớt trng ngay đầu, ngay lưng của bọn trẻ chng ti... Rồi x lấn, rồi la nhau ơi ới... ể cho nhm trẻ bn dưới phn tn ra, c khi anh ta lấy tay nm tri xuống hai ba pha khc nhau ... l những điều đ từng xảy ra cho tuổi thơ chng ti tại qu hương mnh. Sau nầy lớn ln, cuộc sống ngy cng thay đổi nn những chuyện ti vừa kể đ t cn dịp xảy ra nữa. Nhưng nếu bạn l bạn b lứa tuổi chng ti, đ c dịp sống ở miền qu, hẳn c lc no đ nhớ lại, sẽ cảm thấy ngậm ngi luyến tiếc một cht g cho cuộc đời thong qua của mnh, nhất l hnh ảnh xảy ra trong những ngy mưa.

 

DẦM MƯA I BẮT KIẾN VNG

Nếu bạn c dịp sống ở miền qu ti những năm cuối thập nin 50 đầu thập nin 60, đ l khoảng thời gian m người lớn tuổi cng nhận l thanh bnh, yn ả nhất của đất nước, v khắp nơi khng cn tiếng sng, khng cn thấy cảnh bắn giết nhau. Ngay cả vấn đề giao thng, xe cộ đi lại từ tỉnh nầy sang tỉnh kia, nhất l từ lục tỉnh về Si Gn, xe chạy suốt đm, khng gặp cảnh đường bị đấp m, gi mn, cầu sập, bị chận bắn sẻ dọc đường... Mọi người như cố qun đi những hnh ảnh tang thương của chiến tranh do thực dn Php thống trị gy ra hng trăm năm trn đất nước, m ai ai cũng ra sức lm việc để tạo lại cuộc đời tự do no ấm. Miền đất qu ti ngoi việc nng dn ngy ngy chăm lo việc sản xuất la gạo trn cnh đồng bạt ngn, c bay thẳng cnh..., m cn sửa sang lm lại vườn tược, trồng giống qut đặc sản của địa phương mnh (những năm đ rất t người trồng cam). Qut được nhn giống rất nhanh chng nn chỉ một vi năm, vườn no cũng trồng thẳng tắp những hng cy qut cnh l xanh um. Qut trồng trn cc bờ đi, cnh nhnh toả ra của cy nầy vừa chạm cy kia hoặc cch nhau vi tấc để nh nắng c thể rọi xuyn qua khoảng đất dưới gốc cho thong, đồng thời giữ được độ ẩm để cy pht triển. Hằng năm, thường sau Tết Nguyn đn, người ta vt mương bồi lớp bn non ln mặt bờ v gốc qut, để khi c dng gi lớn khng ảnh hưởng đến sự lung lay của cy c thể lm chng mất sức, bị trốc gốc hoặc những trận mưa trt xuống, nước khng bo mn lớp đất bn trn khiến cho cc rễ con nh ln khng thể ht lấy chất bổ dưỡng nui cy được. Ma mưa xuống cũng l ma cy qut bắt đầu trổ hoa để theo thời gian sau đ, chng tượng tri, nui dưỡng tri đến thng chn, thng mười m lịch c thể hi bn. Những thng nầy nước sng rạch chỉ lềnh bềnh chớ khng rt cạn như ma kh. Cc ghe của thương li lui tới tấp nập để mua qut, nếu thoả thuận được gi cả, họ hi rồi chở đi giao cho cc vựa lớn ở tỉnh, đặc biệt l chở về khu vực chợ Cầu ng Lnh (Si Gn). C một số chủ vườn tư mướn ghe rồi hi qut nh của mnh chở ln tận Si Gn để bn, chủ yếu l lm quen cc chủ vựa để hy vọng ma qut năm sau sẽ chuyển ln cho họ nữa. Chủ vườn v chủ vựa quen nhau sẽ trnh được nạn mua bn trung gian, mất lợi cho cả hai bn.

Trồng qut vo những năm đ tuy c cực v thiếu nhiều phương tiện, như khng sử dụng phn ho học bn cho cy, khng c my bơm nước để tưới thc cho cy vo thời gian cần thiết để cy trổ bng. Nhớ lc đ, hằng đm, mấy anh em chng ti thức chờ con nước lớn đầy cc mương th cng nhau lấy gu tt nước ln bờ (lc qut chưa trổ bng th tưới vi ln ướt cc cnh l; khi qut trổ bng rộ ln th chỉ tưới ướt thn cy v ngập ướt cc gốc, cả bờ cy. Hm no trời mưa th anh em chng ti khỏi tưới. Nhưng khi c mưa lớn th chng ti lại c cng việc lm khc, đ l đi bắt kiến vng.

Ti cũng khng hiểu tại sao trồng qut lại phải nui kiến vng? Bởi kinh nghiệm của người nng dn cho thấy, vườn qut no c nhiều kiến vng th tri qut của vườn ấy to trn bng lưỡng, nước nhiều v ngọt; cn thiếu kiến vng hay khng c kiến vng th tri qut bị chai cứng, mi bn trong khng c nước v qut lại khng ngọt. Gặp trường hợp nầy, li khng chịu mua v bn khng được. Do đ, trồng qut cn phải tnh tới việc tm bắt kiến vng về thả trong vườn rồi nui chng bằng thức ăn. Kiến vng ăn cc loại như ruột, da cc loi ếch, nhi, cc, chuột, c... (ni chung l cc loi c mu). Chng ti thường đi bắt cc nhi hay lấy ruột c, đầu tm, ruột da chuột ghim ln cc gai hay bỏ vo cc miểng go dừa trn cc nhnh qut cho chng bu lại ăn. ặc biệt chng ti khng bao giờ dm cho kiến vng ăn ruột lươn, v khi ăn phải loại nầy, kiến vng sẽ mọc cnh bay đi (?).

Bắt kiến vng thch hợp nhất l ban ngy v ngay trong cơn mưa, v lc đ kiến đ gom hết v cc tổ, chng ta bẻ nguyn tổ đem về nui sẽ tiện lợi v cng. Khi trời bo hiệu sắp c những trận mưa to, người dn lm vườn qut chuẩn bị dụng cụ đi tm bắt kiến vng: đan sẵn những chiếc bội tre lớn (giống như bội nhốt g ni để đ độ), để trn xuồng cho (mỗi xuồng khoảng hai ba bội), lt l chuối xung quanh. Lm sẵn cần cu lim v một cy nạng để chỏi nhnh cy c tổ kiến, khi dng cu lim giật, phần nhnh cy c tổ kiến sẽ đứt ra. Cy nạng sẽ kẹp phần c tổ kiến rồi bỏ vo bội. Cc bội đ đầy tổ kiến mới cho ghe về vườn thả ln cc cy qut. Người đi bắt kiến vng cn chuẩn bị mang theo tro bếp để rắc ln vn ghe, ngăn cch khng cho kiến vng b đến chỗ c người ngồi hoặc đứng cho. Kiến vng cắn rất đau, bị chng cắn nhiều c thể đm về bị nng lạnh. Kiến sống thnh đn, di chuyển th con nầy nối đui con kia, nhưng khi gặp trời mưa, chng gom hết vo tổ. Khi bị động, kiến lại chui ra khỏi tổ. Sống trn vườn qut, kiến vng chuyền từ cy nầy sang cy khc trn những sợi dy chuối hay những cy trc, nhnh tre được gc từ cnh nầy sang nhnh nọ. Ci tối kỵ cho kiến vng l đừng để loại kiến hi xuất hiện trong vườn qut đang nui kiến vng. C thể chỉ một đm xuất hiện của kiến hi, lũ kiến vng du dắt nhau đi lnh nạn ở một khu vườn khc !

Ở miền qu ti, khng phải nh no cũng c phương tiện ghe xuồng hay bội giỏ c sẵn để đi bắt kiến vng về nui mỗi khi c mưa, do đ phải vần cng nhau. Nh nầy bỏ cng đi bắt kiến vng cho nh c phương tiện, th hm khc nh c phương tiện lại cng đi bắt kiến vng cho nh kia với hnh thức vần cng đổi cng như lm ruộng, vt mương, bồi bờ, tưới cy... trnh được sự thu mướn phiền h. Chnh v vậy m tnh lng nghĩa xm nơi qu ti rất đậm su, truyền từ đời nầy sang đời khc. Xm ti thời đ c những người bạn chơi thn nhau c chung kỷ niệm thời thơ ấu, thế hệ anh ti c Ba Hoanh, Năm Nghĩa, Tư Thẹo, Chn L, Bảy ủ, Su Ln, Năm Pht; thế hệ ti c Bảy C, Su Gi, Năm Vinh, Tư A, Phồi m, Hai en, Su Phẩm, v.v... By giờ những tuổi tn nầy, hai phần ba đ bị xa tn trong ci đời do cuộc chiến đau thương v nghiệt ng vừa qua cho cả hai bn. Ti tiếc nhớ bạn b với nỗi buồn v hạn. Ti bng khung với ngt ngn kỷ niệm lng qu m chắc rằng trong một đời người kh thể c được lần thư hai gặp lại. Một hm, qua cửa sổ của x nghiệp mnh đang lm, sau một cơn dng mạnh, ti thấy mưa ở Houston sao m mịt m, trắng xa. Từng cơn gi, từng hạt mưa hất vo chỗ mnh đứng my, thấy lnh lạnh, buồn buồn. Ti nghe lng xốn xang v mnh mang cảm xc, chợt nhin nhớ lại cu thơ của một người bạn, nh thơ qu cố Kiều Tm Khnh của những năm thập nin 60, với cu thơ "Trời mưa mi cho di cy số nhớ." ti thở di. C thể ho hợp với tm trạng ring mnh, đng l, mưa mi mi l sẽ di cy số nhớ trong đời tha hương !

 

NGY MƯA DẬM C BẮT CHUỘT

 

ối với người thnh phố trong nước v phần đng người Việt sinh sống khắp nơi trn tri đất nầy khng thch hoặc khng biết ăn thịt chuột, nhưng đối với dn nng thn, nhất l dn miệt đồng bằng chng ti th chuột l mn ăn kh phổ biến v được nhiều người ưa thch. Nh văn Vũ Bằng trong tc phẩm THƯƠNG NHƠ MƯỜI HAI đ c bi viết tường tận về th ăn thịt chuột (l một trong số mười hai ci thương nhớ đ!). Chuột ngon thịt nhất l vo ma sa mưa, v lc đ cỏ non đ mọc ln khắp cnh đồng, v chuột đ ăn cỏ non nn rất mập, nhiều mỡ. Chuột c thể chế biến nhiều thức ăn như chin tươi, nướng tươi, muối sả, xo sả ớt, xo l cch hay l qut, xo mặn với củ hnh, hnh l, xo bắp chuối, kha nước cốt dừa hoặc nấu canh chua (lc chuột ốm, t mỡ). Bi viết nầy ti khng m tả cch chế biến v cch ăn thịt chuột m chỉ nhắc nhớ đi nt về việc dậm c bắt chuột vo ngy mưa ở qu nh thời ti cn trẻ m thi.

Bắt chuột c nhiều cch: đo hang, gi bẫy (bẫy sập bằng đất để bắt chuột chết, hay bẫy dy ch bắt chuột cn sống, nhận lỗ đặt thng phuy cho chng lọt xuống rồi bắt), đuổi bằng x di, bng, lọp, soi bằng đn măng sng, đm bằng chĩa nhọn hay dậm c. Cc cch bắt chuột trn đy, c thể chng ta lm một mnh, hai, ba người, km theo con ch săn biết đnh hơi chuột..., nhưng chỉ c dậm c l một hnh thức tập thể rất vui. Ti chọn cch nầy để ni chuyện ngy xưa, v trong đ c lng vng hnh ảnh thn tnh của b bạn m trong đời mnh kh tm gặp lại được.

Trước hết, ti xin m tả sơ về cch dậm c (cn gọi l xy c). Như chng ta biết, ở đồng ruộng, đất chỗ thấp chỗ cao, nơi mọc cỏ lc, cỏ chỉ, cỏ song chằng, cỏ ống, r, cốc kn, sậy, đế... Chuột th lại đo hang để ở. Ban ngy chng trốn trong hang, ban đm mới chui ra kiếm ăn. Hang thường được chng đo dọc theo m mương, kinh hay mp đa, cạnh gốc cy, bụi cỏ rậm. Trn ruộng th chng đo cặp cc giồng đất. Khi trời mưa, c nhiều hang bị ngập nước, chuột khng thể ở trong đ được phải chui ra chạy lnh nạn ở chỗ g đất cao. Chng c thể gom ln cc nơi cỏ nhiều, vừa lnh nạn vừa tm ci ăn, chờ nước rt mới m trở lại hang mnh. Cho nn, ở miền qu ti, cứ sau một trận mưa to - mưa cng to lượng nước cng lớn, dễ lm ngập hang cho cc gia đnh chuột chui hết ra tm chốn nương thn tạm. Chnh cc vị tr nầy l chỗ để chng ti tấn cng lũ chuột bằng hnh thức dậm c hay xy c.

Chng ti ko nhau một đon hng chục người, chạy hng dọc, người nọ cch người kia vi thước. Người dẫn đầu nghin cứu đm cỏ no c khả năng lũ chuột gom lại, sẽ mở đường chạy một vng bao trn. Ban đầu vng lớn, chạy lin tục, cỏ bị dậm nằm xẹp xuống. Mỗi vng thu hẹp lại dần. Chuột ở trong bị động, khng dm phng ra m tự gom vo tận bn trong. Khi vng vy bị siết chặt th lũ chuột cuống qut, phng đại ra đm cỏ bẹp d, chạy luống cuống mong tm đường thot thn. Khi đ, chng ti người no thấy th nho tới chụp, chụp con no dnh con đ. Xy c hay dậm c c tnh tập thể, nhưng bắt được chuột l quyền lợi c nhn, ai bắt giỏi th được nhiều, ai bắt dở th được t. Mỗi lần đi dậm c, chng ti c thể xy tới hng chục đm cỏ, v chắc chắn sau một đm mưa như vậy, mỗi người chng ti ai cũng c hng chục chuột để mang về.

Cn nhớ lần đ, Su Gi v dng người nhỏ thấp, lại chụp chuột rất dở, nn khi giải tn ra về, chng ti thấy n buồn thiu. Anh Năm Vinh mới đề nghị tụi ti mỗi đứa chiết ra một hai con để bỏ vo giỏ cho n vui. Su Gi cảm động a ln khc ngất như bị m n đnh đn. Chng ti thấy n khc, c đứa lại chọc qu khiến n cng khc thấy cng tội nghiệp. Sau lần đ, ti thấy n dễ thương, v sau đ đi đu, lm g ti cũng rủ n đi chung. Chng ti xem nhau như anh em, v nh n cch nh ti chỉ bằng một con mương ranh, được nối hai nh lại với nhau bởi cy gn lớn cỡ bắp chn.

Khi lng qu ti ngập trn khi lửa chiến tranh, nhất l từ khi nh thờ họ đạo ng Ho bị bom B52 nm sập gc chung v thnh đường năm 1965, đa số dn qu ti tản cư ra thnh phố Cần Thơ tr ngụ ở khu vực ầu Sấu, Xm Chi, Ci Da, Rau Rm, Ci Răng, Bnh Thủy..., hay chạy xuống miệt Thứ, Giồng Riềng, Chắc Băng, Cạnh ền tạm sống. Gia đnh ba m ti cũng theo đon người tản cư, nhưng gia đnh Su Gi lại khng chịu đi. Lc đ ti chẳng hiểu v sao? Mi đến sau nầy ti hay tin được Su Gi đ theo du kch v mấy năm sau đ chết ngay tại chi ruộng của n bởi một tri đạn pho binh từ chi khu Phong iền bắn vo. Nghe ni, lc ti đ vo trường Bộ Binh Thủ ức cng mấy đứa bạn khc nhập ngũ sau lệnh Tổng động vin năm 1968, th ở qu nh, Su Gi cng vi đứa bạn nữa theo du kch, sống quanh quẩn trn đồng ruộng qu nh. Theo nếp sinh hoạt thường ngy, chng n vẫn hằng đm soi c, ban ngy tt đa, đo hang, bắt chuột; nhưng những lần c mưa to khng cn đi dậm c nữa, bởi số người tham dự một cuộc dậm c khng đủ. Hơn nữa, những năm thng đ, cc bạn của ti lại sống ln lt ở hang, hầm, lm, bụi, v cũng sợ cc cuộc hnh qun tảo thanh từ bn ngoi tấn cng vo. Cuộc chiến mấy mươi năm đăng đẳng, chẳng những đạn bom tn ph xm lng, m cn c những bạn b ti, chơi thn từ thuở nhỏ, lại ở vo hai pha đối khng để sẵn sng hướng nng sng về nhau, bắn giết nhau như một kẻ th khng đội chung trời, nghĩ m đau lng! Lịch sử sẽ ghi chp lại những thảm trạng đ, liệu sau nầy đời con đời chu chng ta sẽ nghĩ sao về giai đoạn tương tn đ ?

"Lũ chng ta đầu thai lầm thế kỷ! Nh thơ Vũ Hong Chương trong bi PHƯƠNG XA đ viết cu thơ như vậy ! Ti xin được mượn để by tỏ lng mnh với bạn b d đ khuất hay cn sống trn ci đời nầy, bằng lời cảm ơn chn thnh.

 

Vẫn cn nhiều chuyện kỷ niệm thời xưa ở qu hương mnh, c dịp ti sẽ xin kể tiếp bạn nghe. V ti nghĩ, d sao, nghe nhắc lại cht kỷ niệm trong đời l chng ta đ sống thật tnh với hnh ảnh qu hương trong tr nhớ của mnh.

 

 

Những ngy mưa buồn ở HOUSTON

Thng 10-95

sữa chữa cuối thng 4/98

 

L CẦN THƠ

(trong tập QU HƯƠNG XA MI NGT NGN

tc giả tự xuất bản tại Houston Texas Hoa Kỳ năm 2000)