NGƯỜI LNH GA TRN CHUYẾN TU ĐM

Truyện ngắn của Nguyn Nhung.

 

Con tu chuyển mnh ra khỏi ga Ho Hưng vo lc hong hn, đuổi theo l những mảng my tm trn nền trời. Si Gn nằm lại đằng sau với phố phường rực rỡ nh đn, xe cộ chen nhau trn đường phố, nng v bụi khiến con người tưởng như đang chm lỉm trong bầu khng kh đặc qunh đầy nhiễm.

Hơn mười năm trở lại qu nh, lc bước xuống phi trường Tn Sơn Nhất, buổi xế trưa trời nng bức, khng kh ngột ngạt, ng Bảo lặng lẽ nối đui sau đm hnh khch đang lục tục xếp hng lm thủ tục hải quan, mồ hi v ra đầy người. Người về lặng lẽ chờ, cảm gic c nn nao nhưng khng lo nho bằng đm người nh đang đứng ở phi ngoi chờ đợi thn nhn. Khi ngồi trn chiếc taxi chạy ra khỏi phi trường, ng Bảo mới ngỡ ngng nhn một Si Gn thay hnh đổi dạng. Si Gn đy rồi, hơn mười năm biền biệt vắng xa, ng Bảo cố tm lại vi nơi chốn quen ngy xưa khi chiếc xe tắc xi cố len lỏi chạy trong dng xe đầy nghẹt trn đường phố.

Thay đổi nhiều, nhưng ng Bảo khng phải về để tm điều g trong ci thnh phố diện tch chật chội với tm triệu người dn đang chen chc nhau gần như khng c khng kh để thở. ng chỉ lướt qua Si Gn, rồi về nghỉ ở nh b con vng ngoại thnh phố, chờ chuyến xe lửa ra Trung, ở đ c b mẹ gi của ng đang thoi thp những ngy cuối đời chờ đứa con xa trở về.

Đ quen với những xa lộ thnh thang cuả nước Mỹ, những khu nh ở cch xa nhau nằm ẩn mnh sau những bng cy xanh, phố x cũng t bộ hnh trn đường phố, ng Bảo cảm thấy hơi ngộp thở trước ci nng, ci bụi, ci ngột ngạt của một Si Gn đang chuyển mnh để ngoi ln với những đ thị lớn trn thế giới.

Hồi xưa ng t khi c dịp về Si Gn, bởi thế với ng sự thay đổi ấy khng lm ng chong ngợp bao nhiu. Mười hai năm ở qu người, mỗi lần nhớ về qu hương, trong c ng hỗn độn nhiều hnh ảnh khắp ba miền đất nước, nhưng quả đng tội, hồi nin thiếu ng đ sống ở miền Trung, dải đất ngho nhất trong ba miền Trung Nam Bắc, n đ để lại nhiều ấn tượng trong lng ng, d ng được sinh ra ở miền Bắc.

 

* * *

Trời đ dần tối, những vị sao giờ ny mới nhấp nhy trn nền trời tối thẫm như nhung. Bỏ lại Si Gn hn ngọc Viễn Đng , thnh phố nh sng của những người giu v l nơi tr ẩn cho những người ngho trong những hẻm hc tối tăm khng bnh yn. Nơi no cũng vậy, ở Mỹ người ta vẫn c thể bắt gặp được những hnh ảnh tương phản cuả sự ngho giu, nhưng khng qu chnh lệch như ở Việt Nam. Chẳng cần nhn đu xa, ngay trn chuyến tu ny, những người như ng từ nước ngoi về, những du khch ngoại quốc muốn tm cảm gic cuả chuyến tu đm , hoặc những người thnh phần kh giả ở trong nước thường vẫn kiếm một chỗ kh đầy đủ tiện nghi trn xe lửa. Cn ở những toa tu ngồi, ng thấy trn khoảng trống cuả hai hng ghế ngồi, lổn nhổn những chn cẳng v hnh l ngổn ngang, người đi tu đang thu dọn để tm một chỗ nghỉ lưng suốt đoạn đường di ra Trung, Bắc. Toa ng ở c bốn người, hai anh Ty ba l đi du lịch Việt Nam, một người Việt c vẻ thuộc hạng khấm kh về thăm nh ngoi Trung. Khi vo phng, mỗi người chỉ gật đầu mỉm cười với nhau rồi tm chỗ của mnh. Chiếc giường nệm trắng tot, c bn để ngồi uống tr, vi cuốn quảng co về du lịch để trn mặt bn, ng bỗng nghe tiếng nhạc dặt du vang ln , c lẽ từ lc chuyến tu đm chuyển bnh m ng khng để .

Qui lạ! Bản nhạc " Tu Đm Năm Cũ" được một c ca sĩ c giọng trầm buồn vẫn lồng lộng vang ln trn chuyến tu đm ra miền Trung, khiến ng bng hong lặng đi một cht khi nghĩ về những cảnh chia ly trn sn ga hiu hắt nh đn mờ, ở những thập nin trước khi chiến tranh cn đang si sục.

" Trời đm dần tn, ti đến sn ga nơi tiễn người trai lnh về ngn, tu cũ năm xưa mang về trả cho ti người xưa..."

Thốt nhin, ng nghe mắt mnh nằng nặng, cảm gic những chuyến tu đm năm cũ hồi ng cn l một người lnh bỗng o ạt trở lại, như l ng lại một lần nữa nhn thấy bng dng người lnh năm xưa, bi ngi nắm tay người yu trước giờ chia biệt, v tiếng ci tu , i tiếng ci tu sao lc ấy n no nng như hồi kn truy điệu. ng vội nhắm mắt lại để đừng nghĩ g nữa. Chung quanh ng cn lại g, chập chờn ảo gic cuả những hnh xưa trở lại. Khng, ng vẫn đứng đy, bn khung cửa sổ cuả toa tầu hạng nhất, tc đ bạc, đi mắt đ xụp m khi về gi, nhn mải miết vo bng đm mịt mng để tm lại những hnh bng cũ.

Con tu tăng tốc độ, ng khng nhn r g lắm, chỉ nghe v v tiếng gi đm thổi bạt hai bn tai. C lẽ sau hai tiếng đồng hồ hay hơn một cht, ng lại thấy con tu đi vo khu thnh phố rực nh đn. Khung cưả sổ của toa tu kh rộng, hai người Ty ba l đang nhai mỗi anh một ổ bnh m thịt, vừa r r ni chuyện, người đn ng Việt Nam cng phng cũng đứng ở đ từ bao giờ, ngắm cảnh ln xuống ở sn ga. ng quay sang người bạn đồng hnh hỏi trỏng:

" Đy l đu nhỉ?"

ng ta cũng trả lời trống khng, giọng miền Bắc:

" Tới Long Khnh rồi". Rồi nhn đồng hồ ng ta tiếp:

" Hơn chn giờ. ng về đu?"

" Ti ra Quảng Ngi."

ng trả lời vắn tắt. Người khch t m hỏi thm:

" ng ở nước ngoi về?"

ng lắc đầu, ni " Khng, khng". C g chứng minh được ng l người xa qu mới về thăm nh, bộ quần o tầm thường khiến ng trng giống một người lnh gi phục vin hơn l một ng Việt Kiều. M ng chnh l người lnh gi về thăm qu thật, cho l c ci lằn Nam Bắc nằm chnh nh ngay chnh giữa, th ng vẫn chỉ l một người lnh gi khng hơn khng km.

Bốn chữ "Nh Ga Long Khnh" lộng lẫy đng khung trong những bng đn xanh đỏ đập vo mắt ng, khiến ng chợt buồn rầu khi nhớ rằng c một thời vợ ng đ vất vả đi ln đi xuống ci sn ga ny. Từ đy đi thm một cuốc xe " Lam" nữa, cch thị x khoảng mười cy số. Hai bn đường l những lng mạc của dn di cư miền Bắc, đi khoảng 2 cy số l đ thấy nh thờ. Chỗ đấy c một trại t , ngy xưa vợ ng đ đi tm chồng h họa ở ci địa chỉ mang những con số đầy b ẩn v tối tăm như đời t tội của ng.

Gần ba mươi năm trước, vợ ng đ giả dạng thnh một người bn rong bn tri cy lặn lội ln Long Giao tm chồng. Long Giao l căn cứ qun sự cuả sư đon 18 Bộ Binh để lại, một khu qun sự rộng lớn bao xung quanh những con đường đất đỏ bụi m, sau ny trồng chuối bạt ngn xen lẫn với những vườn tiu của dn địa phương, len lỏi vo khu vườn chuối l những con đường đất nng bỏng.

Năm đầu ở Long Giao, vợ ng vẫn bỏ lũ con thơ ở nh, đi tm chồng với ci hy vọng mong manh l tm được chồng trong đm đn ng ngy ngy vc cuốc đi lao động xung quanh trại. Mỗi lần đi, b lại quảy trn vai một đi gnh, dưới thng đựng dăm thứ đồ ăn tiếp tế, trn chiếc mẹt ngụy trang vi thứ tri cy. Từ một khoảng xa đến hai lớp hng ro kẽm gai, đm đn ng thất trận ngừng tay cuốc ngng mắt nhn theo một đm phụ nữ dng dấp thon thả đang lố nhố đứng ngoi khu vườn chuối ng vo. Kẻ nhng ra, người ng vo, bụi v nắng nhấp nho nn kh nhận ra nhau, thỉnh thoảng đm phụ nữ trẻ lại mon men xấn vo gần hng ro kẽm gai để được gần gũi hơn đm t đang cuốc đất, lại bị đuổi ra xa như một bầy g nhao nhc. Lm sao gần được em ơi, hai hng ro kẽm gai với lại những cv sng k k như vậy, họ ới gọi nhau hỏi chuyện. Lần ấy may mắn ng đ nhận ra vợ trong chiếc o cnh trắng, trn đi vai nhỏ b l đi đn gnh m ng khng hiểu lm sao vợ ng lại c thể gnh được, khi từ b đến lớn b chưa hề biết gồng gnh l g. " Cạn ao th bo xuống đất", ng thương vợ qu, nhưng cũng phải cng nhận sự kho lo v nhẫn nhục cuả vợ trong thời buổi nhiễu nhương ấy.

Chỉ lần ấy thi vợ chồng nhn thấy nhau để rồi ng ln đường ra Bắc. Đm ấy khi ngồi trong chiếc xe bịt bng để đi xa, ng c nghe tiếng ci tu. Tiếng ci rc ln lạnh lng như tiễn biệt, lng ng quặn đau khi nghĩ đến vợ con. Sau ny ng c nghe b kể, nh ở gần sn ga, chiều no b cũng tm một nơi yn lặng để ngng tiếng ci tu, cứ hy vọng con tu ấy sẽ l chuyến tu đm năm cũ trở về sn ga, c ng tn tạ trở về với b v lũ con. ...

Mới đ m gần ba mươi năm rồi. Mười ba năm trong t, ng khng qun. Giờ ny khi tu ngừng trn sn ga Long Khnh, ng vẫn nhớ ci khởi đầu cuả một cuộc hnh trnh mười ba năm ng bị bứt ra khỏi mi ấm gia đnh. H vi, ng cn đy, thn hnh c tiều tuỵ nhưng vẫn cn đy, ng sờ vo hai lỗ tai lạnh để biết rằng mnh vẫn cn đy, người t mười ba năm vẫn cn đy, với những vết sẹo đ lnh da vẫn ngư ngy một cch dị kỳ khi nhớ lại. . .

Sau thời gian dừng lại để khch ln khch xuống, con tu lại rng rng chuyển bnh, ng để hễ tu đến tu đi, đều c km theo một hồi ci rất di,n ku tu tu trong đm vắng, buồn thắt ruột. Nhạc lại vang vang trong những ci loa gắn trn thn tu, ton những bản đ cũ:

"....Chiều nay c phải anh ra miền Trung, về thăm xứ mẹ cho em về cng. Rồi ta sẽ đi chung chuyến tu...".

Tiếng ht vang vang một m điệu rộn r, những bản nhạc một thời viết cho lnh lại được sống lại trong chuyến tu đm . Giờ ny ở đy chỉ c người lnh gi đi tm qu khứ , dường như những người lnh sống hay chết đ đồng loạt tử trận thng Tư năm ấy. ng rt một điếu thuốc ph ph trong bng tối, đốm lửa lập lo như lại lm sống dậy một thời trẻ tuổi. Con tu trong đm tối cứ băng mnh lặng lẽ xập xnh đi vo vng biển mặn, hnh như c mi nước mắm biển Phan Thiết quyện trong gi. Trong đm tối, mắt ng khng nhn thấy g v cảnh vật mập mờ, nhưng ng đnh hơi được nơi chốn bằng khứu gic.

Tu lại vo sn ga, người ln kẻ xuống, những người bn hng rong v người đi tu đang kỳ ko trả gi những ti kh mực, những thng nước mắm. ng nhớ những lần nhậu thu đm suốt sng với bạn b, con kh nướng vội v những chai bia 33 lăn lc dưới gầm bn, ngả nghing đi về với một vầng trăng khuya. Vậy m khng ng, vẫn ngất ngưởng đi về đến nơi đến chốn. Thời ấy hết rồi, Phan Thiết, Phan Rang, Nha Trang chỉ l những nơi gh vo ngắn hạn, nhưng ng nhớ hoi mi biển mặn. Nhớ xa hơn một cht về biển, chuyến tu Hải Qun cuối cng từ bi biển Đ Nẵng lui về phương Nam, hỗn độn, chen lấn, quan khng ra quan , qun chẳng ra qun, chuyến ấy ng mất sạch snh sanh, khi về đến Vũng Tu mỗi người chỉ cn ci ti vải đeo trn vai, vi bộ quần o, đng l " trn răng, dưới ...dế". ng nhớ ngy hm ấy, chiếc x lan qu tải ngả nghing trn mặt biển, người ta rơi lm tm xuống nước, chết v số. Oi lại biển, kinh khủng lắm, hễ nếm phải nước biển l nng lại nghĩ đến hương vị nước mắt, hai thứ ấy n giống nhau lạ lng.

Nha Trang biển đm vẫn r ro sng vỗ, từ xa đ nghe được tiếng sng , ngửi được mi biển mặn. Chỉ tiếc l lc ấy đ khuya, ng khng nhn thấy g bằng cch lại đnh hơi ra những nẻo đường qu hương bằng khứu gic, bằng đi mắt lập lờ nhn khng r cuả tuổi gi. ng đi vo giường nằm, nhưng khng ngủ được. Chiếc giường nệm m i lm ng lại nhớ tới chuyến tu về Nam cch đy trn hai mươi năm, ng v người bạn t xa lạ kết tnh " huynh đệ " nhờ chiếc cng gắn vo cổ tay hai người. Đm tối, anh bạn t bn tay nhỏ nhắn, rt được ci tay ra khỏi cng, v thế m ng được giải thot một chặng đường di. Kỷ niệm ấy ng nhớ mi. . . By giờ anh ta tri dạt đu nhỉ?

" Một đm mu h, ti đến sn ga đi đn người trai lnh trở về. Tu cũ đm nay mang trả lại cho ti người xưa. . ."

Giọng ca buồn buồn của c ca sĩ vẫn nỉ non trn chiếc loa suốt đoạn đường di, hnh như tu mỗi lc một đi nhanh hơn khi ra ngoi vng đồng qu, đ thấp thong những rừng dừa Tam Quan bạt ngn để bước vo ranh giới tỉnh Bnh Định. By giờ th dường như trong k ức cuả người lnh gi, kỷ niệm lần lượt trở về r mồn một. Khổ nỗi lại chỉ ton những kỷ niệm thời chinh chiến, năm 72, nơi ấy những trận đnh c liệt nhất đ diễn ra ở đy, trở ra những vng khốc liệt như Sa Huỳnh, Đức Phổ, Mộ Đức. Đơn vị thm st cuả ng ton l những người lnh tin phong cảm tử đi vo miền đất chết, trước khi qun bạn được dn trận đi đằng sau.

Trong bng đm mập mờ, mỗi một bến ga ng lại thấy mnh gần gũi với kỷ niệm thời qun ngũ. Những địa danh gợi nhớ đến quay quắt từng vung rừng, từng hốc ni, từng ngọn đồi hay những trảng cỏ tranh cao hơn đầu người. Mu xanh cuả rừng dư Tam Quan vẫn khng l cảnh đẹp yn bnh để người lnh mơ mộng, n rnh rập nỗi chết trong đ. Bồng Sơn, Quế Sơn, tn đẹp chi lạ m đầy oan khin cuả mu v nước mắt. Khoảng hai giờ sng l đến Sa Huỳnh, rặng ni biếc giờ ny đ tối đen khi con tu chui qua lng ni cng đen kịt lại như mực, gi ban ngy ng đ c thể thấy những đồi ct, những mảng rừng thưa bng cỏ lau trắng xo tiếp gip để đi vo ranh giới Quảng Ngi. Ngy xưa, ng đ mn gt giy trn những vng đất chỉ c những bom đạn v nỗi chết, những đồng cỏ lau trắng xo buồn u uẩn như người go phụ đi mươi quấn chiếc khăn tang trn đầu.

Vẫn nghe như hơi gi biển thổi qua triền ni thấp, vẫn nghe như hằng nghn m thanh th thầm của những hồn xưa sống dậy. Những ngi sao sng v một mảnh trăng khuya, ở nhữnng vng hiu quạnh hnh như nền trời bỗng sng hơn. ng dng thm ly c ph đen để đầu c được tỉnh to, mắt ng cay x v thiếu ngủ nhiều đm , nhưng vẫn khng lm sao ngủ được. Gần ba mươi năm mới c một đm như đm nay, trở về những vng đất thn yu đ gắn liền với ng suốt thời trai trẻ. Trong khung cưả sổ của toa tu chỉ c mnh ng đứng đ, hai g Ty ba l đ ngủ say, cn người đn ng Việt Nam kia chắc qu quen với đoạn đường ny, ng nghe tiếng ngy nho nhỏ vang ln trong buồng tu.

Con tu cứ lầm lũi băng mnh trong đm tối, thỉnh thoảng lại tu tu ln khc. Nhất l ban đm, giữa cảnh huyền hoặc của một nửa vầng trăng v những ngi sao, gi thổi v v khi con tu đi vo miền ni rừng miền Trung, ng gần như sống lại hon ton cảm gic cuả đời lnh thm st nơi chiến trường miền Trung trn ba mươi năm về trước. Cảm gic lần ny lạ hơn, c lẽ v m ảnh chuyện cũ, ng nhn những cnh cy lay động dưới nh trăng mờ khi con tu vn vụt đi qua, m cứ ngỡ l những cnh tay của bao linh hồn anh em đồng đội năm xưa, đang vẫy tay đn ng về thăm chốn cũ. Thế giới v hnh lm sao hiểu được, nếu hiểu được người ta đ chẳng phải than khc trước sự ra đi vĩnh viễn cuả người thn hay b bạn.

Sa Huỳnh ơi! ng nhớ qu đi thi mặt trận đm ấy, những người lnh thm st lầm lũi đi trong bng tối, những ụ đất ngy xưa giờ đ xanh cỏ, những vạch đạn cư vo bng đm ghim vo cy cỏ, vo thn thể người lnh đang di động trong đm, tiếng rn la của người lnh bị thương đi uống nước.

" Nước, cho xin hớp nước..."

Tiếng rn rỉ đau đớn v đứt đoạn cuả người đn em bị trng đạn đi xin hớp nước giờ ny hnh như cứ vọng mi trong đầu ng. ng nhớ c những đm hnh qun trời mưa rt cng, lc hai bn im tiếng sng rt vo cố thủ, khi dừng qun ng được một người lnh cần vụ đưa cho ly c ph đựng trong chiếc ca sắt nng hổi. Chưa bao giờ c một thứ c ph no ngon bằng hm ấy, n lm ng tỉnh to v lng ngập trn tnh thương yu đồng đội, gắn b với nhau trong nhiều khoảnh khắc chết sống của đời người. Oi những ngy như thế, bạn b ng, đồng đội cuả ng đ ra đi m vẫn thm rt một hơi thuốc cuối cng, khnng biết ở ci bn kia linh hồn họ c tm lại được mi c ph, hơi thuốc l như ci dương gian ny khng?

đy, khi cuộc hnh qun tạm yn, t nhiều g đơn vị ng hay đơn vị bạn cũng bỏ lại rừng xanh những dng mu đỏ, những bn tay, ci chn cho cuộc chiến ấy, chưa kể c những người đ ra đi vo miền đất lạnh. Thiếu u Kha, trung u Điền, trung sĩ Nghi, những người đn em dễ thương m ng cn nhớ, họ chết ở đy, trong đm rừng đen đặc kia. ng nhớ lc ấy đ vt tu tm gi thuốc " Qun tiếp Vụ", chỉ cn duy nhất một điếu cong queo, ng vuốt lại cho thẳng rồi gắn ln mi người đn em bị thương nặng, lm mn qu tiễn chn kẻ ra đi khng bao giờ trở về. Điếu thuốc cuối cng ấy l mn qu qu dnh cho người sắp chết, ng thm lắm m khng dm ht. ng giơ tay vuốt mắt cho người lnh cng đơn vị, mắt cũng cay x. . .

Tiếng gi giữa canh trường qua rừng cy đen thẫm như tiếng reo cuả linh hồn những ngươ đn anh, đn em năm cũ vọng u u trong đầu ng, ng thấy nước mắt mnh tro ra ướt đẫm trn m. Ong th tay vo ti, gi thuốc cn nguyn, ng bc gi thuốc rồi nng ln trước mặt th thầm ni một mnh:

" Ht, ht đi cc bạn, ht cho thoả trước khi để linh hồn tan vo ci hư v".

ng nm từng điếu thuốc vo ci khối đen ngm của rừng cy ven đường, khng tht ra được khỏi lồng ngực phập phồng hai l phổi ho, nhưng trong đầu ng lồng lộng :

" Hết chiến tranh rồi. Hết lu rồi cc bạn ơi! Thuốc đy, ht đi, ht đi rồi cc bạn muốn đi đu th đi. Đừng ở lại đy nư. . ."

Những điếu thuốc bay lả tả theo đường tu, nước mắt ng cứ tro ra ướt đầm trn m, nhỏ giọt xuống trn thn o. V tnh hay cố , đm nay ng về thăm lại chốn cũ, phong phanh chiếc o sơ mi v chiếc quần mu liu, y như một người lnh kỳ nghỉ php về thăm nh. Trong ci loa tiếng nhạc lại vang vang :

" Ngy thng đợi chờ, ti đến sn ga nơi tiễn người trai lnh ngy no. Tu cũ năm xưa c trả lại cho ti người xưa, để đm nay ngồi đy, viết lại tm tnh ny. . ."

ng bịt hai lỗ tai để đừng nghe m thanh rn rỉ buồn buồn cuả bi ht lập đi lập lại trn chuyến tu đm. Tạm biệt cc bạn thn qu của ti, ba mươi năm gặp lại nhau như thế đủ rồi, khi ra đi đầu cc bạn cn xanh, nay trở về đầu ti đ bạc. Khc nhiều lắm rồi, những mỏm đất, những đồi cỏ, những rừng dầy, rừng thưa, đ phủ kn một mu xanh, cho qu hương thi mu lửa. . .

Ba mươi năm sau cuộc chiến, người lnh năm xưa đ hy sinh cn để lại những g cho Tổ Quốc . Ngoi những vết sẹo ko da non của người cn sống, ng Bảo chạnh nghĩ đến những thương binh đ ly lất sống nốt đời mnh trn vỉa h thnh phố, dựa dẫm vo vợ con để thnh một gnh nặng buồn tủi. Thế cn những đứa con của người tử sĩ th sao? Trung u Điền xuất thn trường Đ Lạt, khi chết trận bỏ lại người vợ trẻ v hai đứa con thơ, trung sĩ Nghĩa c một đứa con khng biết l trai hay gi trong bụng vợ. Gia ti người lnh để lại chỉ c chiếc ba l, đựng dăm thứ lặt vặt cho những cuộc hnh qun di ngy nơi rừng ni, khi nằm xuống họ đ ko theo sau lưng mnh sự đổ vỡ, tan tc, rch nt, thảm thương của một hệ luỵ mu thịt cng chịu chung số phận. . .

 

* * *

Bnh minh đ ln, ở miền nhiệt đới bnh minh bao giờ cũng dậy sớm, chuyến tu đi qua những quận lỵ cũ để vo thị x. Lc tu đi ngang Phổ Đức, Mộ Đức, lại những chiến trường xưa, những chiếc xe nh binh năm cũ ở đu trong đầu ng o o chở đầy lnh đi vo vng lửa đạn. Tu gh vo ga, những người bn dạo trn bến ga mời cho ới. Nhn đĩa xi g trn tay một ch b độ 12 tuổi, m b choắt v phải ra đời sớm, ng gọi mua một đĩa xi m khng cần trả gi. Người xứ Quảng rất ngộ, họ chỉ đem g bn cho người xứ khc, chứ t khi ăn v họ bảo thịt g độc, dễ bị phong thấp. Khng biết chuyện ấy c đng khng, nhưng nhn cậu b 12 tuổi sng sớm bưng trn tay mm xi đi bn dạo, ci đi g vng lườm được r ti thật hấp dẫn, ng hiểu ci ngho đ nặng trn đầu người dn. ng ăn m khng biết ngon, chỉ ăn cho đỡ đi, để tm hương vị cũ, niềm đau cũ. Ch b bn xi được ng cho một mn tiền lớn gấp mười đĩa xi g, cứ đứng trn trn nhn ng tưởng như l php lạ đang xảy ra trn sn ga.

Nhn lm g em ơi, gi hơn mười năm trước ti cũng lm g dm ăn đĩa xi g trn tay em, chẳng phải thịt g phong độc như dn địa phương thường ni, m v ngho, ci ngho l thứ quả bo lớn nhất m ng Trời bắt con người phải chịu khi cn sống. Lc ny đầu c ng tỉnh to hơn, nn nao hơn, v ng sắp về tới gia đnh, về với b mẹ gi vừa m, vư điếc, chưa chắc g đ nhận ra con.

Người ta lại tấp nập ln tu, xuống tu. ng ăn xong đĩa xi, gọi một ly c ph đ nhm nhi nhn kẻ ln người xuống, bỗng lin tưởng cuộc đời y hệt một chuyến tu, m những người lnh gi như ng cn ngồi lại với nỗi buồn chiến tranh đọng lại trong mỗi hồi tưởng. Đm qua khi đi ngang Sa Huỳnh lc hai giờ sng, hnh như ng đ gặp lại bạn b năm xưa trở về, họ l những người đ xuống tu ba mươi năm trước. Ba mươi năm sau trn chuyến tu đời, những lớp người đi sau như thằng b bn xi, c b dng học tr ngồi bn c ph ở toa ăn uống l lớp người sau ln tu muộn . By giờ nếu ng kể chuyện cũ ba mươi năm trước, chắc hẳn chng n sẽ trn mắt ln m nghe như chuyện cổ tch. Một cu chuyện cổ tch rất buồn, chỉ cn một người lnh gi như ng ngồi lại trn chuyến tu đm, khắc khoải. ng đi chầm chậm, tiếng nhạc vẫn lồng lộng trn sn ga, khng phải bi " Tu đm năm cũ", m nghe rất lạ, như bi cầu kinh sắp tới hồi kết thc:

" Rồi tu xa rời, xa rời kỷ niệm

Trả lại cho mnh, nửa phần yu thương

Tm lại xt xa, tm lại vui buồn

Đi vo nhn gian, với lng yu thương.

Đi đi, đi thấu kiếp người. . .

Oi niềm đau, hỡi nỗi vui

Đi đi, đi thấu kiếp người

Đi đi, để biết khc cười hỡi ...ơi!

( Nhạc TCS)

Hơn mười giờ, tu vo ga Quảng Ngi. ng sốc ci ba l trn lưng, chậm ri chờ người ta chen chc nhau xuống sn ga, con tu lại tu tu ln khc. ng sắp về với mẹ ng, căn nh xưa trong một ng nhỏ, con ng ny hồi xưa thế no nay vẫn vậy, nhưng nh cửa được nng cao, xy dựng lại khiến thoạt nhn tưởng mọi điều đ đổi khc.

ng về với mẹ, biết đu khng phải l lần cuối được cầm lấy tay mẹ, tay con cũng nhăn nheo huống g tay mẹ ng chỉ cn l một rm da bọc xương khẳng khiu. Mẹ ng nằm đ, chả biết ai với ai, đi mắt lo qung ln một vng nh sng m mờ, như ngọn đn cạn dầu leo lt chờ tắt.

Bn cạnh b mẹ gi vư lo, vừa điếc, vẫn khng biết l c một đứa con đi xa vừa trở về. Khng cn cch no khc hơn, ng cầm lấy bn tay nhăn nheo, gầy guộc cuả mẹ, để b sờ mặt con với những giọt nước mắt ướt đầm trn những ngn tay. Khng biết trong ci mịt m của đời người sắp tn ấy, b c sờ được ra khun mặt cuả đứa con từ lu rồi khng gặp. . .

NGUYN NHUNG

( Thng Tư , 2004)