NG BẢY PHỤNG HIỆP,

BẢY NGẢ... TNH !

 

 

L CẦN THƠ

Houston Texas USA

Xui quốc lộ 1 về miền cuối Việt, cch thnh phố Cần Thơ trn ba mươi hai cy số, bạn sẽ gặp cầu đc Phụng Hiệp. Nơi đy những chiều nhạt nắng, đứng trn cầu nhn ra hướng Sng Hậu bạn sẽ thấy dng kinh Ci Cn thẳng tắp đến mt mắt, hai bn bờ thấp thong từng đụn khi nh ai đang nhm bếp nấu cơm. Hai cy dương liễu ở vm Bưng Thầy Tần nh cao như thử thch với thời gian v lửa đạn, bởi thời chiến tranh nơi đy đ từng xảy ra những cuộc chạm trn đầy mu lửa, m hai cy dương liễu vẫn vươn ln khng hề bị vết thương ! Xa hơn nữa l vm Rọc Ngay, nơi gip ranh hai quận Phụng Hiệp v Phong Thuận (Ci Cn), cũng l nơi tranh chấp từng tấc đất giữa hai bn quốc - cộng, m hm nay nghĩ lại thật đau lng, bởi đất đai l của cha ng khai ph m chỉ v thức hệ phải đối khng v bắn giết lẫn nhau. Nhn về hướng chợ, bạn cng chong ngợp bởi ghe xuồng: chiếc đậu cặp k, chiếc di chuyển ngược xui, tấp nập ken nhau, bởi nơi đy l chỗ giao tiếp của bảy ng. Ba ng chnh l đường nối mạch giao thng lin tỉnh : từ Phụng Hiệp xui ng Ci Cn ra Sng Hậu để đi Cần Thơ, Vĩnh Long, ồng Thp, An Giang, Chu ốc, Camphuchia, Tr Vinh, Mỹ Tho, Bến Tre, Si Gn hoặc ra biển ng; từ Phụng Hiệp xui kinh Bng Tu sẽ đi Ng Năm, Vĩnh Thuận (C Mau); từ Phụng Hiệp theo kinh Li Hiếu qua Tr Bang, Long Mỹ đi Chương Thiện, Rạch Gi... Bốn ng cn lại nối liền kinh rạch trong phạm vi huyện, tỉnh như Xẻo Mn, Sc Trăng...

 

Ng Bảy chia dng xui lục tỉnh

C Mau, Rạch Gi nối Hậu Giang

Khch thương hồ nổi tri sng nước

Năm thng thuyền dong lướt dặm ngn.

(ẹp Cần Thơ - thơ UYN THẢO)

Ngy trước, cầu Phụng Hiệp l cầu quay để tu ghe lớn c thể qua được. Những năm chiến tranh, hng thầu RMK thi cng lm quốc lộ 4 (nay l quốc lộ 1), đ xy cầu đc kin cố như ngy nay. Chợ Phụng Hiệp từ trước đến giờ, lc no cũng sung tc, nhộn nhịp kẻ mua người bn. Nhiều loại tri cy, tm c, một số loại đặc sản qu hiếm như ra, rắn, trăn, lươn, chim, chuột theo ma c mặt nơi đy, cc thương li thu mua chuyển đi khắp nơi theo mạng lưới sng rạch chằng chịt kể trn. Kinh rạch chảy qua Phụng Hiệp nước ngọt quanh năm, thuận lợi cho mi trường sinh hoạt thường ngy của cư dn. Nổi bật ở khu vực Ng Bảy - Phụng Hiệp l nơi họp mặt của nhiều ghe thương hồ. Nghe kể rằng, từ thuở xa xưa, ghe xuồng chở hng ho giao lưu miền lục tỉnh thường tập hợp quanh đy để chờ con nước cho tiện việc ngược xui. Những đm trăng sng hữu tnh, điệu h, cu ht đối đp nhau tạo nn nền văn ho miệt vườn thật sinh động. Bao nhiu mối tnh "trai ti, gi sắc" chớm nở; bao nhiu cặp vợ chồng g nghĩa, được kết thnh, sống hạnh phc đến bạc đầu cũng bắt nguồn từ cảnh tr nn thơ của vng sng nước nầy!

Sống ở Hậu Giang, chắc kh ai qun được giọng ca bất hủ của nghệ sĩ t Tr n khi anh ht bản Tnh Anh Bn Chiếu của soạn giả Viễn Chu (tức nhạc sĩ Bảy B): "Ghe chiếu C Mau đ cắm so trn bờ kinh Ng Bảy, sao c gi năm xưa chẳng thấy ra cho. Cổng nh c đ khp kn tự hm no. Ti vc đi chiếu bng từ dưới ghe ln xm rẫy, chiếc o nhuộm bn lấm tấm giọt mồ hi...". Giọng ca trữ tnh, mi mẫn của anh đ một thời ghi vo lng người nỗi xao xuyến, ngậm ngi, v cũng đ dệt nn những sắc nt đng yu của vng qu sng nước chằng chịt, ghe xuồng giao thng mt mi. Hnh ảnh qu hương đẹp như tranh họa đồ đ thắm đượm nghĩa tnh đối với mỗi dn cư ở đy. C một thời chiến tranh khốc liệt, đạn bom loang lỗ, bao nhiu tang tc bi ai, ngậm ngi thương cảm... V, những năm thng dấn thn vo lửa đạn, ti đ c dịp sống khắp cng qu hương Phụng Hiệp, từng tấc đất, từng cnh đồng, con rạch, dng sng; từng địa danh c tn v khng c tn trn bản đồ đất nước cũng đ in su trong tm khảm mnh. Ti đ viết bi thơ THƯƠNG CA PHỤNG HIỆP ngay từ những năm đầu thập nin 70 khi bước chn mnh đ gắn liền với nhịp sống nơi đy, xin chp lại như để nhớ về một thời loạn ly tủi buồn:

 

Trong những ngy gai lửa chiến chinh

Bước chn dẫm hết đất qu mnh,

Vẫn chưa ngui được tnh sng nước

Với mộng yn vui thuở thi bnh.

 

Tiếng ht cu h tự buổi xưa

Vang ln theo nhịp vng đu đưa,

Những đm trăng sng đua thuyền hội

Thấy đẹp tnh sng, mt rặng dừa...

 

Phụng Hiệp vọng thuyền bun tứ xứ

Tr bang, Long Mỹ, vượt Cy Dương,

Bờ kinh Xng Bộ xanh mu ma

Li Hiếu dừa cau ngt ruộng vườn.

 

Dng Bng Tu xui nước Ng Năm

Mang nhiều nhung nhớ tận xa xăm,

Khch thương hồ đến, đi mun nẻo

Gợn sng trường giang, quyện đất ngầm.

 

ất đậm ph sa vẫn ngọt ngo

Rọc Ngay, Sậy Niếu thoảng hương cau

Lầu B, Mang C vườn cy tri

Xanh thắm tnh qu mi dạt do.

 

Từng lớp ph sa tạo bi hoang

Ci Cn vui nhịp thở Hậu Giang

"ời đời sắt đ cng non nước

Mấy nt đồng xanh mấy nt vng"

 

Rồi ở đy... buồn dng ngổn ngang

Những bờ kinh mu, những mồ hoang

Cỏ tranh loang lổ theo bom đạn

Bao khch thương bun khuất dặm ngn.

 

Ti đổ trực thăng vng Ng Su

Bu Dơi, Xng Bộ, ngọn n Dng

Hiểm nguy chen lẫn nguồn thương cảm

Dấu tch ngy xưa vẫn chất chồng.

 

Trước nẻo qu hương bước ngập ngừng

Ba Ngn, Cống , rạch Vm Bưng,

Bảy Thưa uốn khc xa ng Phước

i chẳng người đưa, đến chẳng mừng.

 

Xa lạ chừng như vắng tiếng qu

iệu h ngy trước gợi cơn m,

Bn nầy quốc lộ tm yn ấm

Mạch mu cầu quay hẹn ước thề.

 

V nhớ lm sao mộng buổi đầu

Xẽo Mn, Cầu Trắng thoảng hương cau,

Cơm vng nước bạc ươm tnh đất

Cũng ngỡ chim bay vẫy cnh cho

 

Chinh chiến cy su đất nước mnh

Vng trời Phụng Hiệp hận đao binh

Nt xưa cn đ trong tiềm thức

Bảy ng thương ca mộng thi bnh.

 

ồn Rọc Ngay, 28-2-1970

 

Đi uyn ương nầy gốc gc ở Phụng Hiệp đy!

(Xin cm ơn tc giả đ viết về những đẹp lng qu Phụng Hiệp mến yu của chng ti)

 

"Bảy ng thương ca mộng thi bnh" chnh l niềm mơ ước bnh thường của mỗi cư dn muốn tận mắt nhn thấy được sự yn ấm thanh bnh của nơi chn nhau cắt rốn; đ cũng l tấm lng thuần hậu của mỗi người dn Việt Nam hiền ho đối với nt đẹp qu hương, biết qu trọng cng sức khai hoang mở đất của cha ng, v cũng chn ght sự tn ph của chiến tranh tương tn.

By giờ chiến tranh khng cn nữa. Phụng Hiệp đ thực sự yn ấm thanh bnh chưa hay người dn nơi đy cn phải gnh chịu bao nhiu tai ch khc cn cay đắng hơn cả chiến tranh bom đạn năm xưa? Nếu đ thanh bnh chắc hẳn Phụng Hiệp lại tiếp tục lm nhịp cầu nối mạch yu thương: những chiếc ghe thương hồ khng hẹn m họp nhau để chờ đợi từng con nước lớn rng; đổi trao nhau từng loại hng ho lun lưu khắp miền lục tỉnh.

m trăng sng, nếu trời yn gi lặng, bạn c dịp nghe lại giọng ca trong trẻo thiết tha của nghệ sĩ tiếng tăm, sẽ thấy chng tm sự, v nỗi chung tnh rất đng trn trọng gn giữ ở trong mỗi tri tim: "Chiếu nầy ti chẳng bn đu. Tm c khng gặp ti gối đầu mỗi đm" (...).

C thể, những giọng ca, tiếng ht trong khung cảnh đổi đời hm nay đ khc đi những mộng mơ, hư thực xa xưa..., nhưng c ai ngăn được lng cng ho trong tiếng b bm của mi cho, rộn rng theo tiếng my ghe tu ngy đm ngược xui qua Ng Bảy, từ một tầm cao no đ, m vang của mộng mơ, hư thực vẫn xao động, chưa thể phai mờ. V, Ng Bảy Phụng Hiệp, đng l bảy ngả... tnh!

L CẦN THƠ

(trch QU HƯƠNG XA MI NGT NGN,

Tc giả tự xuất bản năm 2000 tại Hoa Kỳ)